قوز قرنیه

قوزقرنیه یک بیماری چشمی است که معمولاً در آغاز سن بلوغ مشاهده شده و تا دهه سوم زندگی ادامه می یابد. در اثر این بیماری شکل طبیعی قرنیه که حالتی گرد و کروی دارد به صورت مخروطی تغییر می کند و بیمار دچار کاهش وضوح بیماری می شود. قوز قرنیه از آنجایی که یک بیماری پیش رونده است در یک یا هر دو چشم رخ دهد ولی اغلب در هر دو چشم دیده می شود.

* قوز قرنیه چیست

قوز قرنیه بیماری است که باعث ضعف پیشرونده  قرنیه شده و در نهایت باعث بیرون زدگی آن می شود. این بیرون زدگی در اغلب اوقات در نیمه تحتانی قرنیه است و در ابتدا باعث ایجاد آستیگماتیسم می شود، (البته باید توجه داشت که همه موارد آستیگماتیسم به علت قوز قرنیه نیست.) در موارد خفیف و یا در مراحل اولیه کراتوکونوس، استفاده از عینک های طبی می تواند باعث اصلاح آستیگماتیسم شود. تا کنون درمانی که بتواند سیر پیشرفت قوز قرنیه را آهسته کند در دنیا وجود نداشته است. تمامی درمان ها مانند عینک، لنز تماسی، حلقه های داخل قرنیه جهت اصلاح بخشی از دید بیمار کمک کننده بوده اند.

بیماران جوان مستعد تجمع رادیکال های آزاد اکسیژن در چشم شان می باشند. در شرایط معمولی این رادیکال های آزاد توسط آنزیم سوپر اکسید دسموتاز تجزیه شده و به چشم صدمه ای نمی رسانند. بعضی از بیماران نمی توانند این آنزیم های محافظت کننده را تولید کنند که در نهایت تجمع این رادیکال های آزاد باعث صدمه به بافت قرنیه شده و استحکام آن را کاهش می دهند.

* علائم قوز قرنیه

علائم بالینی قوز قرنیه بسته به شدت بیماری متفاوت است. از آنجاکه پیشرفت قوز قرنیه یا کراتوکونوس تدریجی است، ممکن است در ابتدا تشخیص بیماری مشکل باشد. به هر حال در بعضی موارد قوز قرنیه می تواند سریعاً پیشرفت کند. به تدریج که شکل قرنیه نامنظم تر می شود، نزدیک بینی و آستیگماتیسم نامنظم ایجاد می شود و ممکن است پخش نور و حساسیت به نور بروز کند. اغلب بیماران مبتلا به قوز قرنیه در هر بار مراجعه به پزشک عینکشان را تعویض می کنند.

این عمل که در چند سال گذشته به دنیا معرفی شده است تنها روشی است که می تواند پیشرفت قوز قرنیه را متوقف کند.

این عمل حدوداً یک ساعت طول می کشد و در مطب پزشک و یا اتاق عمل انجام می شود. در حین عمل پس از برداشتن اپی تلیوم قرنیه، قطره چشمی ریبوفلاوین حساس به نور ویتامین (b2)  در داخل قرنیه ریخته شده و سپس به وسیله اشعه ماوراءبنفش(365 نانومتر) فعال می شوند. نشان داده شده است که این عمل ساده باعث افزایش پیوندهای عرضی در بافت کلاژن قرنیه شده که در نهایت باعث افزایش استحکام آن می شود. این تکینیک اولین بار توسط چشم پزشکان آلمانی به دنیا معرفی شده است.

* افراد مناسب برای کراس لینک

- بیمارانی که به تازگی برای آنها تشخیص کراتوکونوس داده شده

- افراد جوان و میانسالی که بیماری آنها پیشرونده است

- همچنین کسانی که لنز تماسی روی چشمشان خوب فیت نمی شود

- بیمار باید تشخیص قطعی  کراتوکونوس و مدارک مستند دال بر پیشرفت بیماری داشته باشد

- ضخامت قرنیه حداقل باید ۴۰۰ میکرون باشد

-مورد تاکی است که بیمار نباید حامله یا در دوران شیردهی  باشد 

این عمل تحت بی حسی موضعی و با استفاده از قطره بی حسی انجام می شود. در اتاق عمل و تحت شرایط استریل بیمار بر روی تخت دراز می کشد. با گذاشتن وسیله مخصوصی پلک ها باز نگه داشته می شوند. پس از برداشتن لایه سلول های سطحی (اپیتلیوم)  قرنیه، به مدت سی دقیقه (هر 3 دقیقه یک بار) قطره مخصوصی در چشم ریخته می شود و سپس طی مدت سی دقیقه بعدی در حالیکه هر 5 دقیقه یک بار قطره در چشم چکانده می شود، اشعه اولتراویوله (ماوراء بنفش) به قرنیه تابانده می شود (در روش های جدیدتر شدت تابش اشعه بیشتر و مدت زمان تابش به ۵ تا ۱۰ دقیقه کاهش یافته است.) در پایان عمل لنز تماسی پانسمانی بر روی سطح قرنیه گذاشته و بیمار با چشم باز از تخت پایین می آید. قطره های آنتی بیوتیک، ضد التهاب، اشک مصنوعی و ضد درد تجویز شده و بیمار مرخص می شود.  این کار باعث افزایش پیوندهای متقاطع بین رشته های کلاژن قرنیه و در نتیجه افزایش استحکام قرنیه می شود.

* میزان بهبودی بیمار

در مطالعاتی نشان داده شده که این عمل باعث کند شدن و یا توقف روند قوز قرنیه می شود. حتی درمواردی مشاهده شده که این عمل باعث معکوس شدن روند قوز قرنیه می شود. همچنین مشاهده شده که اگر این عمل فقط به همراه استفاده از لنزهای داخل قرنیه intacs انجام شود تاثیر آن به مراتب بیشتر از زمانی است که به تنهایی از لنزهای intacs استفاده شود. استفاده از لنز بعد از عمل معمولاً ضروری می باشد اما به نظر می رسد که روند تخریب بافت های قرنیه با این عمل مهار می شود. در مطالعاتی که در اروپا انجام شده، این عمل موثر و ایمن بوده و در عرض چند سالی که در دنیا انجام شده است نیاز به تکرار نداشته است، البته می بایست مطالعات طولانی مدت تری جهت بررسی نیاز به عمل مجدد انجام شود.

 

* سایر روش های درمانی

استفاده از عینک یا لنزهای تماسی نرم در مراحل اولیه بیماری قوزقرنیه که نزدیک بینی و یا آستیگماتیسم منظم وجود دارند به بیمار کمک می کند اما با پیشرفت بیماری و بروز آستیگمات نامنظم، دیگر این دو روش، دید مناسبی را برای بیمار فراهم نمی آورند.

استفاده از لنزهای تماسی سخت (RGP) در این مرحله ضروری است. وجود این لنزها روی قرنیه باعث می شود سطح نامنظم قرنیه بیمار توسط یک سطح صاف و منظم پوشانده شده، شکست نور به درستی انجام گیرد.

بیمارانی که قادر به تحمل لنزهای سخت نمی باشند می توانند از لنزهای هیبریدی (ترکیبی از سخت و نرم) استفاده کنند. نمونه ای از این لنزها که با نام تجاری ClearKone شناخته می شوند به راحتی در دسترس است و می تواند دید مناسبی را برای بیمار فراهم آورد، ضمن آن که تحمل آن نیز از لنزهای سخت بسیار راحت تر است.

استفاده از رینگ های داخل قرنیه Intacts و میورینگ، در زمانی که بیمار قادر به تحمل لنزهای تماسی نیست تحول بزرگی در درمان این بیماری ایجاد کرده است. استفاده از این حلقه ها نه تنها دید بدون عینک و با عینک بیمار را بهتر می کند، بلکه باعث تحمل بهتر لنز و نیز جلوگیری از پیشرفت بیماری می شود.

در چند روز اول بعد از عمل ممکن است که تاری دید، اشک ریزش، سوزش و قرمزی چشم وجود داشته باشد که معمولاً بعد از چند روز قرمزی، اشک ریزش و سوزش  برطرف می شود اما تاری دید ممکن است چند هفته طول بکشد. فرد معمولاً از یک تا سه روز بعد از عمل می تواند به فعالیت های متداول خود مانند مطالعه، رانندگی و سایر فعالیت های روزانه خود بپردازد.

- آیا مالش مداوم چشم ها منجر به قوز قرنیه می شود؟

- آیا احتمال انتقال کراتوکونوس به فرزندان وجود دارد؟

- قوز قرنیه در چه بیمارانی نیاز به مداخله جراحی دارد؟

- عیوب انکساری در بیماران مبتلا به قوز قرنیه چگونه درمان می شود؟

- من به قوز قرنیه مبتلا هستم. آیا می توانم لیزیک کنم؟

- داوطلبان برای عمل کراس لینکینگ باید چه ویژگی هایی داشته باشند؟

- درمان های نوین قوز قرنیه چیست؟

 

 

 

 

- آیا مالش مداوم چشم ها منجر به قوز قرنیه می شود؟

مالیدن مداوم چشم به خصوص در مورد افرادی که به آلرژی فصلی شدید مبتلا هستند، می تواند سبب بروز قوز قرنیه شود و در موارد حاد، زخم های سطحی چشم یا زخم پلک ایجاد کند.

- آیا احتمال انتقال کراتوکونوس به فرزندان وجود دارد؟

در واقع احتمال درگیری خواهران و برادران فرد مبتلا به کراتوکونوس، بیشتر از نرمال جامعه می باشد ولی الگوی وراثتی خاصی برای انتقال این بیماری وجود ندارد.

- قوز قرنیه در چه بیمارانی نیاز به مداخله جراحی دارد؟

افرادی که در مرحله پیشرفته بیماری قرار دارند به درمان های سریع از جمله جراحی نیازمندند.

- عیوب انکساری در بیماران مبتلا به قوز قرنیه چگونه درمان می شود؟

در بعضی از بیماران مبتلا به  قوز قرنیه که نزدیک بینی شدید دارند و آستیگماتیسم زیادی ندارند، می توان بدون خارج کردن لنز طبیعی چشم، با کار گذاشتن لنز داخل چشمی مخصوص در داخل چشم عیب انکساری را اصلاح کرد.

- من به قوز قرنیه مبتلا هستم. آیا می توانم لیزیک کنم؟

افراد مبتلا به کراتوکونوس یا همان قوز قرنیه نمی توانند جراحی های رفرکتیو مثل لیزیک ،لازک یا پی آر کی را انجام دهند زیرا این جراحی ها با تراش روی قرنیه آن را نازکتر می کنند. از آنجایی که افراد مبتلا به کراتوکونوس، قرنیه نازکتر از حد طبیعی دارند لذا با جراحی هایی مانند لیزیک نه تنها بهبودی در دید آنها حاصل نمی شود بلکه بیماری تشدید شده و حتی دید بدتر می شود.

- داوطلبان برای عمل کراس لینکینگ باید چه ویژگی هایی داشته باشند؟

1. بیمارانی که به تازگی برای آنها تشخیص کراتوکونوس داده شده است.

2. افراد جوان و میانسالی که بیماری آنها پیش رونده است.

3. کسانی که لنز تماسی روی چشم شان خوب فیت نمی شود.

4. بیمار باید تشخیص قطعی کراتوکونوس و مدارک مستند دال بر پیشرفت بیماری داشته باشد.

5. ضخامت قرنیه حداقل باید ۴۰۰ میکرون باشد.

‏6. بیمار نباید باردار و  یا در دوران شیردهی باشد.

- درمان های نوین قوز قرنیه چیست؟

تجویز استفاده از عینک، تجویز لنز تماسی، استفاده از اشعه ماوراء بنفش یا کراس لینکینگ، کارگذاری رینگ های داخل قرنیه ای، کرافلکس، کارگذاری لنزهای دایمی داخل چشمی و پیوند قرنیه.